Sławne i niesławne uczynki królewskiego artysty, czyli o sztycharzu Marstallerze po raz trzeci - Mączyński, Ryszard (Biuletyn Historii Sztuki, 2025)
Gottlieb Jacob Marstaller przez dwadzieścia lat pełnił służbę jako nadworny sztycharz króla Stanisława Augusta. Był twórcą wysokiej klasy i podejmował się zadań o zróżnicowanym charakterze. Najbardziej odpowiadały mu małe formy ilustrujące wydawnictwa książkowe. Stosunkowo niewiele wiadomo o jego biografii, nie ustalono dotąd dat życia ani miejsca edukacji artystycznej. Zasadniczym celem rozważań stało się więc zaprezentowanie odkrytej wzmianki źródłowej naświetlającej zdarzenie z roku 1787. Ujawnia ona, że w przypływie silnego wzburzenia Marstaller chwycił za szpadę i zadał nią pięć pchnięć swemu służącemu. Kiedy nieco ochłonął, próbował go ratować, wzywając felczera. Ten jednak, gdy przybył, mógł już tylko stwierdzić zgon rannego sługi. Najcięższe przestępstwo było ewidentne i udokumentowane, co przesądziło o dalszym losie Marstallera. Musiał zostać skazany na karę śmierci, a wyrok najpewniej rychło wykonano. Należy więc uznać, że artysta zmarł w Warszawie w 1787 r.