P. T. Barnum, the Freak Show, and the (Re)presentation of the Anomalous Body - Pitak-Piaskowska, Barbara (Pamiętnik Teatralny, 2026)
Artykuł podejmuje temat charakterystyki dziewiętnastowiecznego amerykańskiego muzeum osobliwości stworzonego przez Phineasa Taylora Barnuma w ujęciu historycznym ze szczególnym uwzględnieniem popisów scenicznych określanych mianem freak shows. Uznawany za twórcę amerykańskiej rozrywki Barnum specjalizował się w prezentowaniu ludzkiej odmienności – osób bądź to zdeformowanych fizycznie, bądź z różnego rodzaju anomaliami związanymi z wyglądem, w tym ludzi z karłowatością i gigantyzmem, kobiety z brodą, bliźniąt syjamskich i wielu innych. Autorka zaprasza do dyskusji nie tylko na temat charakterystyki samych freak shows, ale także konsekwentnie sprawowanej przez Barnuma kontroli nad prezentowaniem nienormatywnych ciał występujących w jego muzeum w oparciu o historie zmyślone, odrealnione. Jednocześnie, przywołując takich bohaterów jak Joyce Heth, Tomcio Paluch czy William Henry Johnson, osadzony w mikro-historiach tekst porusza zagadnienie retoryki reklamy bazującej na wyimaginowanej narracji, której celem było wypełnienie, przyświecającego Barnumowi założenia, „nie ważne jak, ważne by mówili”.